تپه هگمتانه؛ سفر به اولین پایتخت ایران

همدان با هگمتانه‌، در دنیا بر سر زبان‌ها افتاده است؛ همان محوطه وسیع باستانی که ردپایی از تاریخ و تمدن چندین هزارساله را همراهش دارد. در گذشته‌های دور به شهر همدان، هگمتانه یا همتان می‌گفتند، یعنی جای به‌هم آمدن، جای گردآمدن. هگمتانه اولین پایتخت ایرانیان آریایی‌تبار بوده که هنوز بعد از گذشت هزاران سال پر از شگفتی و راز و رمز است. شهری باستانی که نه فقط بین مردم ایران، که در جهان شناخته شده است.

به همدان که می‌رسید، احتمالا اولین سؤالی که از خودتان می‌پرسید، آن است که از کجا شروع کنیم؟ از غار علیصدر یا آرامگاه بوعلی سینا و باباطاهر، به گنج نامه‌اش برویم یا دشت میشانش، ولی ما به شما می‌گوییم از تپه‌های هگمتانه‌اش شروع کنید و بدون اینکه سوار بر ماشین زمان شوید، به سه هزار سال قبل مسافرت کنید.

با ما همراه باشید تا در این مطلب پینورست بیشتر با تپه‌های هگمتانه آشنا شوید.

تپه‌ هگمتانه کجاست؟

برای رسیدن به این تپه  30 هزار متری، باید به قسمت شمالی و بافت قدیمی شهر همدان بروید. در انتهای خیابان اکباتان می‌توانید به این محوطه باستانی برسید که تاریخ متفاوتی از این ایران را به رخ جهانیان می‌کشد. خوشبختانه تپه هگمتانه فاصله زیادی از میدان اصلی (میدان امام خمینی) شهر همدان ندارد و خیلی راحت می‌توانید با تاکسی‌های خطی یا اتومیبل شخصی خود را به آن برسانید.

این را هم بگوییم که اگر به‌خاطر کمبود وقت، می‌خواهید سرسری از این تپه دیدن کنید، اصلاً به هگمتانه نروید. پس بهتر است با یک برنامه‌ریزی دقیق حداقل 5 ساعت و حداکثر یک روز وقت بگذارید تا گوشه‌ای از هزاران سال تاریخ تمدن بشریت را ببینید، حداقل 5 ساعت برای هزاران سال؛ نمی ارزد؟

روی نقشه ببینید!

اگر تصمیم دارید که برای دیدن تپه‌های هگمتانه راهی همدان شوید می‌توانید همین حالا برای اجاره روزانه آپارتمان به سایت پینورست سر بزنید.

تاریخچه تپه هگمتانه؛ از پایتخت مادها تا پایتخت تابستانه هخامنشیان

می‌گویند شهر هگمتانه را مادها بنا کردند و هگمتانه تبدیل شد به پایتخت مادها. بعد هم اینجا تبدیل به پایتخت تابستانه هخامنشیان شد. 

تاریخش را که بخوانید به اسمی می‌رسید به نام «دیاکو». دیاکو اولین شاه مادها بوده و اولین خشت تپه هگمتانه را بر زمین نهاده و می‌گویند بعد از آن، هفت قلعه برای آن ساخته که کنگره‌های هر قلعه، رنگی مخصوص به خود داشته است. کنگره‌های قلعه اول سفید، قلعه دوم سیاه، قلعه سوم ارغوانی، قلعه چهارم آبی، قلعه پنجم نارنجی و ششم و هفتم سیمین و زرین بوده‌اند. کاخ پادشاهی و خزانه در درون قلعه هفتم قرار داشته است با کلی اتاق و دالان.

داستان دیاکو و قلعه‌هایش، هر شنونده‌ای را هیجان‌زده می‌کند تا هرچه زودتر خودش را به تپه هگمتانه برساند. 

این تپه باستانی بخش مهمی از تاریخ ایران باستان است که برای شناخت بیشترش، تنها خواندن کافی نیست و باید رفت و از نزدیک قدم برآن گذاشت و زیر آسمانش به گذشته‌ها سفر کرد.

بیشتر بخوانید: تخت جمشید؛ قصر بزرگترین امپراطوری باستان

هگمتانه چه در دل دارد؟

به تپه هگمتانه که می‌روید یک بنای تاریخی به قدمت تمدن بشری آغوش کهنسالش را برایتان باز می‎کند. 

اولین چیزی که نظرتان را به خود جلب خواهد کرد، شهر زیرزمینی آن است که هنوز که هنوز است می‌توانید آثار دیوارهای خانه‌های مردم آن دوران را بعد از گذشت این‌همه سال ببینید. دیوارهایی که هرچند از خشت خام ساخته شده‌اند ولی چنان با دقت و مهارت روی هم قرارگرفته‌اند که همچنان یادآور دوران پر شکوه ساکنانش است. 

تپه هگمتانه، تنها بخشی از تاریخ ایران نیست؛ بلکه داستان تمدن بشری است که روزگاری در این سرزمین فرمانروایی می‌کرده‌اند.  

در کنار بناهای خشتی که خیلی از آن‌ها خانه مردمان آن دوران بوده است، یک شبکه آبرسانی عظیم پیدا شده که به واسطه معماری و نقشه بسیار دقیقش هوش از سرتان می‌برد. 

از درشت و ریزهای گران‌قیمت تاریخی کشف‌شده در حفاری‌های تپه هگمتانه که نگوییم بهتر است، لوح‌های زرین، کوزه‌های شکسته باستانی، جام‌های طلا، بشقاب‌های نقره، کاسه‌های زرین و… که دیدنشان این سفر در دل تاریخ را واقعی‌تر و کامل‌تر می‌کند. بخشی از وسایلی که از دل تپه هگمتانه بیرون‌آمده را می‌توانید در موزه هگمتانه پیدا کنید و از دیدن توانمندی‌های مردم آن دوره شگفت‌زده شوید.

بعضی از قدیمی‌ترین آثار تاریخی جهان مثل لوح زرین آریاارامنه یا لوح زرین آرشام و دیگر لوح‌های زرینی که مربوط به دوران سلطنت داریوش دوم و اردشیر و دیگر پادشاهان هخامنشی می‌شوند هم در همین تپه پیداشده که اگر مشتاق دیدار آن‌ها هستید باید به چهارگوشه دنیا سفر کنید.

بیشتر بخوانید: گنجنامه همدان ؛ آمیخته تاریخ و طبیعت در دهکده توریستی-تفریحی

دیدنی‌های نزدیک؛ از موزه تا کلیسا

اولین جایی که می‌توانید بعد از تپه هگمتانه بروید، موزه هگمتانه است. اینجا می‌توانید بخشی از آنچه از دل تپه هگمتانه بیرون آمده را از نزدیک ببینید. بعد از آن به دیدن دو کلیسای موجود در مجموعه هگمتانه بروید که به نام کلیسای گریگوری استپانوس مقدس مشهور است و در کنار آن مدرسه ارامنه، خانه کشیش، حمام ارامنه و کلی جاهای دیدنی دیگر پیدا می‌کنید. 

خب حالا که تا هگمتانه آمده‌اید، راهتان را کج کنید و در دور و اطراف آن چرخی بزنید و عیشتان را تمام و کمال برگزار کنید.

موزه هگمتانه را که دیدید، به موزه مردم‌شناسی حمام تاریخی قلعه سری بزنید و از آنجا برای ادای احترام به دانشمند بزرگ ایرانی، بوعلی سینا، به آرامگاهش بروید که هم فال است و هم تماشا از بس که معماری‌اش زیبا و منحصر بفرد است. اگر هم سوز عشقی در دل دارید، باباطاهر عریان را فراموش نکنید و در کنارش بخوانید:

نمیدانم دلم دیوانه کیست       کجا آواره و در خانه کیست

اگر هم عتشق عکس‌گرفتن و خاطره‌سازی با بناها و مجسمه‌های تاریخی هستید که شیرسنگی در همان نزدیکی جان می‌دهد برای این طور کارها انقدر که خوش‌عکس است.

بیشتر بخوانید: آرامگاه باباطاهر ، شاعری شیرین زبان با دوبیتی های عاشقانه

بهترین وقت سفر به هگمتانه

پیشتر گفتیم که هگمتانه پایتخت تابستانی پادشاهان هخامنشی بوده است و احتمالا دلیل آن هم روشن است، همدان در پاییز و زمستان بسیار سرد و برفی است و درعوض بهار و خصوصاً تابستان‌هایش‌، هوایی روح نواز و مناسب دارد. اگر قصد این را دارید که با سفر به همدان برای خودتان سنگ تمام بگذارید، به شما می گوییم که از اوایل تیرماه تا اواسط شهریور بهترین زمان سفر به همدان و هگمتانه است.

بیشتر بخوانید: آرامگاه بوعلی سینا ؛ نماد پایتخت تاریخ و تمدن ایران

شما تا به حال به شهر همدان سفر کرده‌اید؟ آیا به تپه‌های هگمتانه رفته‌اید؟‌ آیا از شهر زیرزمینی دیدن کردید؟ چه چیزی در مورد این شهر قدیمی بیشتر از همه نظر شما را به خودش جلب کرد؟ آیا برای دیدن اشیا قدیمی به موزه هگمتانه رفتید؟ آیا از آرامگاه ابوعلی سینا و باباطاهر هم دیدن کردید؟ حتما نظر و تجربه خودتان از سفر به همدان و دیدن تپه‌های هگمتانه را برای ما بنویسید.

افراد زیادی به سفر رفتن و دیدن و کشف مکان‌‌های جدید علاقه دارند. البته پیدا کردن محل اقامت همیشه یکی از دغدغه‌های اصلی سفر است. شما می‌توانید برای رزرو یا اجاره اقامتگاه به صورت آنلاین در شهر مورد نظرتان به وب سایت پینورست سر بزنید. انواع مختلف اقامتگاه از بومگردی و کلبه جنگلی تا پنت هاوس ساحلی در این سایت با کیفیت خوب و قیمت مناسب گلچین شده است.

سپیده علیزاده

بیشتر از اینکه عاشق سفر باشم، عاشق تجربه سفر به سبک خودم هستم. سعی می‌کنم به اطرافم با نگاه خودم معنا بدم.