برج طغرل ؛ برجی که عقربه ساعت آفتابی باستانی است

تهران شاید شهری نباشد که به عنوان شهر تاریخی به آن فکر کنید یا برای دیدن آثار باستانی به آن سفر کنید. واقعیت هم این است که بیشتر آثار مهم تاریخی تهران مربوط به دوران قاجار هستند. تهران مثل شیراز یا همدان «باستانی» نیست ولی این به این معنی نیست که تهران یک شهر «تاریخی» نباشد.

تهران پر از موزه‌های مختلف است که بیشترشان در ساختمان‌های زیبای قدیمی دوره قاجار دایر شده‌اند. از آن گذشته ساختمان‌های قاجاری در شهرهای اطراف استان تهران هم قرار دارند.

یکی از این شهر‌ها شهر ری است که آثاری مثل برج طغرل در آن قرار گرفته که به دوران سلجوقیان برمی‌گردد.

برج طغرل کجاست؟ برج طغرل در کدام شهر است؟ چه ویژگی‌هایی دارد؟

با ما همراه باشید تا به تمام سوالات شما پاسخ بدهیم و یک سفر تاریخی و دیدنی را با هم تجربه کنیم و این برج زیبا و جالب را به شما معرفی کنیم.

برج طغرل کجاست؟

برج طغرل در منطقه 20 تهران و شهر ری قرار دارد. این برج در شرق آرامگاه ابن بابویه ساخته شده است. برای دیدن این بنای تاریخی باید به تهران سفر کنید و اگر تهرانی هستید، کار شما بسیار راحت‌تر است. می‌توانید با خط شماره 1 مترو تهران به شهر ری بروید. در ایستگاه شهر ری پیاده شوید و به طرف ابن بابویه بروید. رو به ‌روی سر در شرقی آرامگاه ابن بابویه، برج طغرل در برابر شما ایستاده است.

این برج دو در ورودی دارد و شما می‌توانید از در شمالی وارد برج شوید.

روی نقشه ببینید!

برای بازدید برج طغرل، هیچ محدودیتی ندارید و همه روزه می‌توانید از این برج دیدن کنید. البته در بهار و تابستان، بازدید برج تا ساعت 18 یعنی 6 عصر و در پاییز و زمستان، تا ساعت 16 یعنی 4 عصر اعلام شده است.

معرفی برج طغرل و ویژگی‌های منحصر به فردش

برج طغرل، شما را به تماشای یک نمای آجری خاص دعوت می‌کند. وقتی به داخل این برج بروید انگار که سوار یک ماشین زمان شده‌اید و به تاریخ ایران سفر کرده‌اید. این برج شما را به زمانی می‌برد که خودش بوجود آمده است؛ یعنی زمان سلجوقی‌ها.

احتمالا در همان زمان بود که طغرل بیک، دستور داد که پایتخت کشور را از نیشابور به شهرری منتقل کنند.

حکایت‌های مختلفی درباره‌ی این برج زیبا گفته می‌شود و برخی نامش را برج خلیفه یزید می‌گویند و برخی معتقدند این برج آرامگاه طغرل است.

اما بزرگترین و شگفت‌انگیزترین ویژگی برج طغرل که شما را به وجد می‌آورد این است که این برج به عنوان یک ساعت آفتابی ساخته شده است و سال‌ها قبل، از آن استفاده می‌کردند.

بیست‌وچهار شکاف در دور تا دور برج است. در بالای هر کدام چهار نیم دایره است و هر کدام از این نیم دایر‌ه‌ها، یک ربع ساعت را نشان می‌دهند.

آفتاب که از شرق برج طلوع می‌کند کم کم یکی از این دایره‌ها را روشن می‌کند و با حرکت آفتاب به مرور و نوبت، آفتاب به داخل برج می‌تابد. زمانی که خورشید دقیقا بالای سردر جنوبی برج قرار می‌گیرد، روی نصف النهار منطقه قرار گرفته است. زیرا برج کاملا به دو قسمت شمالی و جنوبی تقسیم شده است.

وقتی خورشید به سمت غروب نارنجی رنگش می‌رود، ترک‌ها و دایره‌ها هم به نوبت به سمت غرب روشن می‌شوند. در شب هم این ساعت با نور مهتاب کار می‌کند و با علم ستاره‌شناسی ساعات شب را هم مشخص می‌کنند. اما اگر هوا ابری یا باران باشد این ساعت کار نمی‌کند پس پیشنهاد می‌کنیم در یک روز صاف و آفتابی به دیدار این برج بروید!

بیشتر بخوانید: خیابان سی تیر تهران کجاست؟ شکم‌گردی در خوشمزه‌ترین جای تهران

داخل برج وقتی نور خورشید به درون آن می‌تابد فضای خیلی زیبایی برای عکاسی و همچنین به شوق آمدن احساسات شما می‌شود. 

چیز جالب دیگری که باعث می‌شود برج طغرل از دیدنی‌های مهم باشد این است که وقتی در مرکز برج طغرل ایستاده‌اید و صدای خود را بالا می‌برید، صدایتان اکو شده و به خودتان برمی‌گردد و این یک ویژگی مفرح و جذاب برای کسانی است که صدای خوبی دارند و عاشق آواز خواندن هستند!

دلیل این ویژگی درهای هلالی شکل است که در فضای دایره‌ای این برج بکار رفته است. مرکز این بنا معمولا محل سخنرانی بزرگان و شاهان بوده است و همین ویژگی به دلیل فضاهای مربعی شکل توخالی که در دورتادور دیوار داخلی برج وجود دارند، باعث اکو شدن صدا و رفت‌وآمد هوا می‌شود و از پوسیدگی برج جلوگیری می‌کند.

این برج علاوه بر کاربردهایی که برایتان گفتیم، سخاوت‌های دیگری هم داشته است. در شب‌های تاریک، با آتشی که بر بالای برج روشن می‌کردند یک علامت و راهنما برای مسافران جاده ابریشم بوده است که از خراسان به شهرری می‌آمدند.

بیشتر بخوانید: تالاب عشق آباد شهر ری؛ زندگی پرندگان را بدون رفتن به باغ وحش ببینید

در گذشته از بام این برج باشکوه برای رصد آسمان و ماه و ستاره استفاده می‌کردند. اما در دوره‌ی قاجار راه پله ورود به بام از بین رفته است و همه ‌را در حسرت تجربه‌ی این ویژگی گذاشته است.

معماری برج طغرل

از قدیم علامت شیر در فرهنگ و هنر و حتی گاهی در پرچم ایران دیده می‌شده و یکی از نمادهای زیبای ایران و ایرانی بوده است. در برج طغرل هم این نماد به کار رفته است.

از نمای بیرونی علاوه بر 24 دایره‌ای که دیده می‌شود، شکل یک شیر با دهان باز طراحی شده است. در واقع، درِ هلالی همان دهان شیر است و دندانه‌های بالای آن، دندان‌های شیر و قسمت مثلثی، بینی آن تلقی می‌شود.

دو کنگره‌ی بالا هم چشمان شیر است که انگار از بالا به شما نگاه می‌کند! همچنین بر روی سنگ‌فرش‌های شمالی برج، جلوی درِ هلالی، ردپای یک گربه‌سان دیده می‌شود.

اگر اهل ایران‌گردی و دیدن جاذبه‌های تارخی و طبیعی هستید حتما دغدغه انتخاب اقامتگاه هم داشته‌اید. برای اجاره انواع اقامتگاه مثل اجاره بومگردی، خانه‌های روستایی یا حتی اجاره ویلا ساحلی می‌توانید به سایت پینورست سر بزنید و بهترین اقامتگاه موردپسندتان را پیدا کنید.

کج شدن برج طغرل

یکی از استوارترین و محکم‌ترین برج‌های ایران برج طغرل بوده است که با تمام زلزله‌ها و حوادث دیگر باز هم با قدرت بر جای خود مانده است و یادگاری از دوران سلجوقی برای ما بوده است. در دوره‌ی ناصرالدین‌شاه یکبار این برج بازسازی شد اما ظرافت‌های قدیمی‌ و کتیبه کوفی‌اش از بین رفت.

بیشتر بخوانید: حرم شاه عبدالعظیم حسنی ؛ دیدنی‌ها و امکانات

بعد از انقلاب برج متروک بوده است اما بازهم بازسازی شد. اما در چندین سال اخیر برج در حال کج شدن و دیگر خیلی پیر و خسته شده است و برای تعمیرش اقدامی انجام نشد.

برج طغرل در دامغان

برج طغرل دامغان هم شبیه به برج طغرل تهران، نمای آجری دارد و آن هم در دوره‌ی سلجوقی‌ها در روستای مهماندوست، در شمال شرقی دامغان ساخته شده است.

این برج هم بسیار دیدنی است و تاق‌نماهای بلند و مقرنس‌کاری‌های زیبای آجری دارد. دو کتیبه در بالای برج دارد که به خط کوفی و بنّایی نوشته شده‌اند.

برج طغرل دامغان که در استان سمنان وجود دارد هم یکی از جاذبه‌های تاریخی و گردشگری است که در آثار ملی ایران ثبت شده است و به برج معصوم‌زاده هم معروف است.

حالا که تا شهر ری آمدیم چه جاهایی را ببینیم؟

همانطور که دیدید شهر ری در زمان قاجار جای مهمی بوده است و برای همین آثار تاریخی مربوط به دوره قاجار در آن فراوان هستند. اگر قصد دارید گردش خودتان را طولانی‌تر کنید بد نیست به این جاها هم سری بزنید:

دژ رشکان دژی مربوط به دوران اشکانیان است که تا مدت‌ها نقش یکی از محافظان اصلی شهر را بازی می‌کرد. از داخل این قلعه اسلحه‌های قدیمی بسیاری کشف شده که امروز در موزه ایران باستان نگهداری می‌شوند.

آرامگاه ابن بابویه که دومین آرامگاه تهران است و در آن افراد مشهوری مثل علی‌اکبر دهخدا و میرزاده عشقی دفن هستند.

نقش برجسته عهد قاجاری هم یکی از دیدنی‌های تپه چشمه‌علی است. اگر به دیدن دژ رشکان می‌روید حتماً از این نقش برجسته هم دیدن کنید.

شما هم از وجود همچین برجی در تهران بی‌خبر بودید یا آن را می‌شناختید؟ چه چیز این برج نظرتان را جلب کرده است؟ اطراف این برج چه جای دیدنی دیگری می‌شناسید؟ بهترین راه دسترسی به شهر ری برای شما چه بوده است؟ برای ما زیر این مطلب بنویسید.

راستی اگر به تهران یا اطراف آن سفر کردید پیشنهاد ما این است یک سری به سایت پینورست بزنید و در آن اقامتگاه‌های درجه یک تهران و اطرافش را ببینید. اقامتگاه‌های درجه یک ما اقامتگاه‌های متفاوت و بازرسی شده از لحاظ کیفیت هستند و با انتخاب آن‌ها خیالتان از هر جهت راحت است.

پینورست