جنگل الیمستان ؛ سفر فراموش نشدنی به طلای سبز مازندران

در طول زندگی پر از فراز و نشیب حتما به این نتیجه رسیده‌اید که زمان همیشه از آن ما نخواهد بود؛ پس چه بهتر که از ثانیه‌های زندگی به بهترین نحو استفاده کنیم. اگر عاشق طبیعت‌گردی و سفر باشید حتما اسم جنگل الیمستان به گوشتان خورده است. جایی که به طلای سبز ایران و مازندران مشهور است. الیمستان آنقدر زیبا است که در سفر به آن حس می‌کنید برای ساعاتی گذر ثانیه‌های عمر متوقف می‌شود.

با ما در پینورست همراه باشید تا گشت و گذاری در دل جنگل الیمستان آمل داشته باشیم و برایتان از دیدنی‌های آن بگوییم.

جنگل الیمستان دقیقا کجاست؟ چه‌طور می‌توان به این جنگل رسید؟

بد نیست همین اول کار در مورد موقعیت جغرافیایی دقیق جنگل الیمستان و مسیر دسترسی به آن صحبت کنیم و اشاره کنیم که جنگل الیمستان کجاست.

جنگل الیمستان در استان مازندران و شهرستان آمل قرار دارد. اینجا در 47 کیلومتری مرکز شهرستان آمل، 121 کیلومتری ساری، 98 کیلومتری دماوند و در دهستانی به اسم چلاو قرار دارد.

برای دسترسی به روستا و جنگل الیمستان باید راهی جاده پر پیچ‌وخم و البته بسیار زیبای هراز بشوید. فاصله الیمستان از پایتخت 161 کیلومتر است. اگر از تهران مسیر جاده هراز را در پیش بگیرید باید بعد از طی کردن 136 کیلومتر از جاده هراز وارد مسیر فرعی جاده الیمستان یا همان جاده امامزاده قاسم یا امامزاده لهاش بشوید. 

بعد از پشت سر گذاشتن چند پیچ‌وخم در این جاده فرعی به یک دوراهی خواهید رسید و باید راه سمت چپ را انتخاب کنید. از اینجا باید مسیر 7 کیلومتری یک جاده باریک و پر پیچ‌وخم را پشت سر بگذارید تا در بین راه به روستای لهاش برسید.

مسیر منتهی به روستا و البته خود روستای لهاش از دیدنی‌های بسیار جذاب این حوالی هستند. در ادامه با طی یک مسیر 5 کیلومتری که سربالایی است می‌توانید از لهاش به سمت روستای الیمستان بروید. اینجا ایستگاه پایانی است و باید در روستا ماشین‌ها را پارک کرده و بندهای کفش را برای یک پیاده‌روی و کوه نوری فراموش نشدنی محکم کنید.

اگر قصد دارید که از سمت آمل راهی جنگل الیمستان بشوید، باید در 20 کیلومتری جاده هراز از سمت آمل وارد همان مسیر جاده الیمستان یا امامزاده قاسم بشوید و مسیر را طبق معمول تا خود روستای الیمستان ادامه دهید.

روی نقشه ببینید!

روستای الیمستان چه‌طور جایی است؟

روستای الیمستان و جنگل الیمستان دو چیز جدا نشدنی از یکدیگر هستند. فرقی ندارد که عاشق کوهنوردی، عکاسی یا کمپینگ در دل طبیعت باشید، این روستا و جنگل الیمستان است که هر گردشگر و بیننده‌ای را شگفت‌زده می‌کند.

شاید کنجکاو باشید که چرا این روستا و جنگل کنار آن الیمستان نامیده شده است؟ نام الیمستان از کجا آمده است؟ آلیما یک گیاه بومی پیازچه مانند است که تقریبا حوالی اردیبهشت ماه هرسال در گوشه و کنار جنگل رشد می‌کند. محلی‌ها از این گیاه به‌عنوان خوراکی استفاده می‌کنند و با آن خورشت‌ و آشهای خوشمزه می‌پزند. همین شهرت گیاه آلیما باعث شده که روستا و جنگل الیمستان به این نام شناخته شوند!

همان‌طور که گفتیم روستای الیمستان در دهستان چلاو قرار دارد. بر اساس آمار سرشماری که در سال 1385 انجام شد جمعیت این روستا 18 نفر (حدود 7 خانوار) برآورد شده است. الیمستان به خاطر همین جمعیت کم و مناظر طبیعی که مانند آنها را در هیچ جای کشور پیدا نخواهید کرد به طلای سبز مازندران و ایران مشهور است.

ارتفاع روستای الیمستان از سطح دریا زیاد و دما در اینجا پایین است. آب روستا از چشمه‌های فراوان اطراف روستا و جنگل تامین می‌شود و اهالی خونگرم روستا به کشت غلات، تولید عسل و لبنیات مشغولاند.

برای اقامت در جنگل الیمستان باید چه‌کار کرد؟

اگر به دنبال اقامتگاه در جنگل الیمستان هستید از همین حالا باید خبردار باشید که امکانات خاصی برای اقامت در جنگل الیمستان وجود ندارد. آن‌ها که عاشق طبیعت هستند و دوست دارند که وقتشان را در طبیعت سپری کنند می‌توانند در گوشه و کنار جنگل و جاهایی که مناسب است چادر برپا کنند و شب را در محیط جنگل که تقریبا بی‌خطر است سپری کنند.

اما اگر تمایلی به کمپینگ در دل طبیعت ندارید یا شرایط به گونه‌ای است که نمی‌توانید شب را در محیط جنگل پشت سر بگذارید اجاره اقامتگاه در روستاها و شهرهای اطراف در شهر آمل اصلا فکر بدی نیست!

اگر به فکر اجاره کلبه جنگلی در الیمستان هستید باید مسیر قله را در پیش بگیرید و به بالای قله برسید. اینجا چند کلبه چوبی خواهید دید که برای اجاره به مسافران و کوهنوردانی که به این منطقه سفر می‌کنند در نظر گرفته شده‌اند. می‌توانید شب را در یکی از این کلبه‌ها استراحت کنید و از تماشای سرسبزی جنگل پایین‌دست و قله دماوند لذت ببرید، یا اینکه چادر و یک آتش کوچک برپا کنید و از هوای آزاد لذت ببرید.

بیشتر بخوانید:‌ ۸ جای دیدنی برای اجاره کلبه چوبی وسط جنگل

دیدنی‌های طبیعی اطراف جنگل الیمستان کدام‌ها هستند؟

قله الیمستان ؛ کوهنوردی تا ارتفاع 2500 متری و تماشای قله دماوند

الیمستان فقط یک جنگل نیست. اینجا کلکسیون کاملی از زیبایی‌های طبیعی است که دست به دست هم داده‌اند تا الیمستان به چیزی که امروز می‌بینیم تبدیل شود. خبر خوش برای آن‌هایی که ورزشکار و کوهنورد هستند اینکه قله الیمستان یکی از بهترین قله‌های شمال کشور برای یک صعود بی دردسر و آرامشبخش است. قله الیمستان بیشتر در زمستان و بهار میزبان تعداد زیادی از کوهنوردان است که راهی روستا و جنگل الیمستان می‌شوند. قله الیمستان 2510 متر ارتفاع دارد و در تمام مسیر صعود به قله، دامنه شرقی کوه و قله دماوند است که خودنمایی می‌کند و شمارا تا بالای کوه همراهی می‌کند.

مسیر صعود به قله الیمستان از همان ابتدای ورود به جنگل با علامت‌های مختلفی مشخص شده است. جدای از اینکه مسیر عبور و مرور گردشگران پاکوب و مشخص است می‌توانید تابلوهای راهنما را در بعضی جاها ببینید که سعی می‌کنند تا شما را راهنمایی کنند. البته گاهی اوقات روی شاخه‌های درختان هم روبان‌های رنگی دیده می‌شوند که مسیر را بهتر و واضح‌تر نشان می‌دهند. 

در بین راه تعداد زیادی درخت آلوی جنگلی وجود دارند که اگر خوش‌شانس باشید و در فصل رسیدن آلوها برنامه صعود به قله را بچینید می‌توانید از میوه این درختان چیده و وقتی‌که به قله رسیدید همراه با تماشای مناظر اطراف آلوهای ترش آبدار را میل کنید! نزدیک قله مقبره امامزاده‌ای قرار دارد که در بین مردم روستا به امامزاده قاسم مشهور است. این مقبره شاید چیز خاصی برای تماشا نداشته باشد و خیلی ساده و بدون تزئینات باشد؛ اما مردم احترام بسیار خاصی برای شخص امامزاده قائل هستند.

نقش پای رستم ؛ جایی که رستم زانو می‌زند و از آب دریا مینوشد

درست در مسیر صعود به قله کمی پایین‌تر از قله الیمستان به دو گودال با عمق تقریبی 10 متر بر خواهید خورد که کنار هم قرار دارند. گفته می‌شود که این گودال‌ها محل برخورد دو شهاب‌سنگ بزرگ با زمین هستند؛ اما شنیدن چیزی که در میان بومی‌های الیمستان رواج دارد خالی از لطف نیست. بومی‌ها و اهالی الیمستان از افسانهای قدیمی می‌گویند که طبق آن این دو گودال جای زانوهای رستم بوده‌اند. طبق این افسانه رستم برای اینکه از آب دریا بنوشد در این منطقه زانو زده و روی زمین نشسته است. شنیدن این افسانه‌های شیرین باعث می‌شود که تا نسل‌ها کسی این دو گودال را از یاد نبرد!

روستای لهاش و طبیعت مثال‌زدنی اش

لهاش هم مثل الیمستان روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان آمل در استان مازندران است. فاصله این روستا تا آمل تقریبا 50 کیلومتر است. لهاش و الیمستان مثل دو برادر هستند که شانه به شانه هم زده‌اند و خیلی از خصوصیات این روستاها شبیه یکدیگر است. جمعیت روستای لهاش بر اساس سرشماری که سال 1395 انجام شد 37 نفر است. 

روستای لهاش مثل روستای الیمستان کنار جنگل نیست و اولین نشانه‌های جنگل الیمستان را بعد از این روستا می‌توانید ببینید، اما شک نکنید که لهاش به‌عنوان یک روستای خوش آب‌وهوا و دارای امکانات رفاهی که می‌توانند نیازهای اولیه شما را برطرف کنند قطعا ارزش دیدن دارد.

دشت قلادرن ؛ جایی که زیزا و گل گاوزبان می‌روید

اسم قلادرن را شاید در سفر به الیمستان از زبان راهنماهای محلی و مردم روستا بشنوید. قلادرن دشت بکر و بسیار زیبایی است که با پای پیاده حدود دو ساعت از روستا فاصله دارد. اینجا یک دشت تقریبا هموار و سرسبز است که محل رویش گیاهانی مثل گل گاوزبان و زیزا است. در قلادرن می‌توانید بقایای یک قلعه تاریخی و یک گاو سرا را ببینید. اینجا محل اقامت چوپان‌هایی است که در دشت مشغول چراندن دام هستند. در فاصله یک کیلومتری گاو سرا مرتعی سرسبز به اسم سجمون قرار دارد که بیشتر گله‌دارها گوسفندان خود را برای نوشیدن آب به آنجا می‌برند.

دشت‌های سرسبز و اسب‌های وحشی

در اطراف روستا نه فقط جنگل الیمستان بلکه دشت‌های سرسبز و وسیعی وجود دارند که اسب‌های وحشی در آن‌ها زندگی می‌کنند و با سرعت هرچه تمام از این طرف به آن طرف می‌دوند. این دشت‌ها خانه اسب‌های وحشی زیبا و رنگارنگ این ناحیه هستند. از آنجایی که این اسب‌ها وحشی هستند باید مراقب باشید که مزاحمشان نشوید و آن‌ها را در خانه خودشان ناراحت نکنید وگرنه ممکن است صاحب‌خانه از خانه بیرونتان کند!

بیشتر بخوانید: جاده هراز ؛ خطرناک اما زیبا و چشم‌­نواز

بهترین زمان برای سفر به این جنگل چه زمانی است؟

طبیعت جنگل الیمستان فصل و زمان خاصی نمی‌شناسد. هر موقع از سال که به اینجا سفر کنید چیزهایی را خواهید دید که لنگه‌اش در ایران وجود ندارد! اگر به قصد کمپینگ یا کوهنوردی عازم جنگل الیمستان آمل می‌شوید بهتر است اواسط فصل بهار یا اوایل پاییز را انتخاب کنید تا هم از طبیعت اطراف لذت ببرید و هم خنکی هوا روحتان را تازه کند!

اما اگر عکاس هستید یا به عکاسی کردن علاقه دارید و چشم به انتظار هستید تا بتوانید بهترین عکس‌ها را از جنگل الیمستان و حوالی آن ثبت کنید می‌توانید در هر فصلی از سال به اینجا سفر کنید؛ اما اگر شما هم باور دارید که پادشاه فصل‌ها پاییز است می‌توانید یکی از حیرت انگیزترین مناظر پاییزی را در جنگل الیمستان تجربه کنید. فصل زمستان هم علاقه‌مندان خاص خودش را دارد و قدم زدن در جنگل با درختان پوشیده از برف می‌تواند بسیار خاطره‌انگیز باشد. در فصل زمستان محیط جنگل ممکن است چیزهای غیر منتظره پیش روی چشمانتان بگذارد، پس بهتر است با احتیاط بیشتر برای سفر برنامه‌ریزی کنید و خصوصا در جادههای شمال احتیاط را رعایت کنید.

بیشتر بخوانید: روستای فیلبند ؛ با بام رویایی بابل آشنا شوید

وسایل ضروری‌ و توصیه‌ها برای سفر به جنگل الیمستان

سفر به جنگل الیمستان یک سفر همه چیز تمام است؛ پس بهتر است با کوله بار کامل و تجهیزات مناسب راهی این سفر بشوید. مسیر جنگل به‌جز همان ابتدای مسیر پیاده‌روی چندان مناسب افراد مسن یا کودکان نیست؛ پس ترجیحا اگر دارای شرایط جسمانی مناسب هستید به فکر سفر به جنگل الیمستان باشید. کفش مناسب یار ثابت شما در طول پیاده‌روی یا کوهنوردی است پس فراموش نکنید که حتما کفش مناسب به همراه داشته باشید. محیط جنگل مه‌آلود است و گاهی از اوقات این مه آن‌قدر شدید است که تشخیص مسیر دشوار خواهد شد؛ پس اگر اولین بار است که دل به جنگل این‌چنینی می‌زنید بهترین راه کمک گرفتن از راهنماهای محلی یا افراد کار بلد است.

برای زدن به دل جنگل حتما لباس گرم کافی، قرص و داروهای ضروری، جعبه کمک‌های اولیه و چراغ‌قوه به همراه داشته باشید. اگر به فکر کمپینگ هستید چادر و کیسه‌خواب مناسب را فراموش نکنید. از یاد نبرید که حتما به مقدار لازم مواد غذایی به همراه داشته باشید؛ چون در اطراف جنگل و روستا جایی برای خرید وجود ندارد. می‌توانید مقداری آب آشامیدنی به همراه داشته باشید یا از آب چشمه‌های گوشه و کنار جنگل استفاده کنید.

تا حد ممکن از روشن کردن آتش در محیط جنگل خودداری کنید؛ ولی اگر مجبور به این کار شدید حتما آتش را در جای باز  و دور از شاخه و تنه درختان روشن کنید و در آخر به‌طور کامل خاموش کنید. اگر شما هم عاشق طبیعت هستید پس حتما کیسه‌زباله به همراه داشته باشید و زباله‌ها را در محیط جنگل به این زیبایی رها نکنید تا اثری از خودتان در طبیعت به جا نگذارید. این طلای سبز باید برای نسل‌های آینده و فرزندان ما هم سبز باقی بماند!

شما تجربه ماندن در جنگل‌های زیبا الیمستان را دارید؟ برای کمپ کردن چه تجهیزاتی لازم است؟ چه فصلی را برای دیدن این‌جا پیشنهاد می‌کنید؟ آیا تا به حال در کلبه‌های چوبی این منطقه اقامت داشته‌اید؟ چه حسی دارد؟ برای ما از طبیعت‌گردی خود در بخش نظرات بنویسید.

محمدرضا قاسم شیرازی

دانشجوی ژنتیک دانشگاه اصفهان - عاشق روانشناسی و نویسندگی
من خستگی ناپذیرم؛ خستگی ناپذیر از سفر کردن، دیدن چیزهای جدید و نوشتن