امامزاده هاشم ؛ گنبد طلایی بر فراز جاده هراز

بیشتر افراد وقتی برنامه سفر شمال را می‌چینند اصلا به رفتن به مکان‌های زیارتی فکر نمی‌کنند. اما در جاده هراز یک مکان زیارتی وجود دارد که می‌توانیم بگوییم هم سیاحتی است و هم زیارتی. اسم این مکان امامزاده هاشم است و صددرصد اسمش را شنیده‌اید؛ مکانی که در فصل سرما پناهگاهی برای مسافران و در فصل گرما تفریحگاهی خنک است.

رفتن و دیدن امامزاده هاشم خالی از لطف نیست؛ پس در این مطلب با ما همراه شوید تا قبل از رفتن کامل این مکان را بشناسید. 

با امامزاده هاشم آشنا شویم

امامزاده هاشم در 60 کیلومتری شمال غرب تهران در مسیر جاده هراز قرار دارد. درست است که این مکان خیلی به تهران نزدیک است؛ ولی از مکان‌های زیارتی مازندران و شهرستان آمل محسوب می‌شود. اگر از تهران به سمت استان مازندران حرکت کنید با نزدیک شدن به بخش لاریجان گنبد طلایی امامزاده از دور خودنمایی می‌‌کند.

بنای اصلی از نظر معماری آنقدر خاص نیست و یک بنای سنگی ساده است؛ ولی قرار گرفتن در یکی از پرتردد‌ترین جاده‌های ایران باعث شده تا اینجا همیشه شلوغ و هیچ‌وقت از مسافر خالی نباشد. در واقع اینجا بهترین توقفگاه برای مسافران و زائران خسته از راه است. از آنجایی که امامزاده در نوک کوه قرار دارد همیشه هوایش چند درجه از بقیه جاها خنک‌تر است. مخصوصا اگر در تابستان به اینجا بروید قشنگ متوجه تفاوت دما می‌شوید.

در گویش مازندرانی به گردنه امامزاده هاشم «بژم مشاء» می‌گویند. کلمه بژم به‌معنی گردنه و کلمه مشاء اسم یکی از روستاهای دماوند است. قدمت این بنا که یکی از قدیمی‌ترین سازه‌های منطقه است به دوران صفویه بر می‌گردد. در کنار بنای امامزاده یک حسینیه هم قرار دارد. گفتیم که نمای بیرونی ساختمان ساده است. ولی اگر وارد امامزاده شوید با آینه‌‌کاری‌‌های زیبایی روبه‌رو می‌شوید. در سال 1345 هم این مکان در فهرست آثار ملی ایران ثبت شد.

بیشتر بخوانید: امامزاده داوود تهران ؛ دره خوش آب و هوا در نزدیکی تهران

گفته می‌شود که اینجا آرامگاه یکی از نوادگان امام حسن است. هاشم بن یحیی با چند تا از برادرانش از بغداد به ایران آمدند. آنها از سمت کوه‌های دماوند به سمت مشهد راهی شدند تا به امام رضا بپیوندند. هاشم در مسیر مجروح می‌شود و خودش را با اسب به گردنه مشاء می‌رساند و در همان جا هم دفن می‌شود.

مسیر دسترسی

برای رفتن به امامزاده هاشم از سمت تهران باید وارد جاده هراز شوید. حدود 15 کیلومتر بعد از آبعلی به تونل می‌رسید. از تونل که بیرون بیایید مجتمع امامزاده هاشم با گنبد طلایی بزرگ دقیقا در سمت راستتان قرار دارد و امکان ندارد که متوجه‌اش نشوید.

اگر در ماه‌های آبان،‌ آذر و دی به اینجا بروید با یک منظره برفی زیبا روبه‌رو می‌شوید. البته که یادتان نرود لباس گرم همراه ببرید چون مطمئنا سردتان می‌شود. بعد هم یک لیوان چای یا یک کاسه آش بخرید و و به بدن بزنید تا حالتان جا بیاید.

بیشتر بخوانید: آبشار دریوک در دشت نمارستاق چرا معروف است؟

راستی اگر می‌خواهید به سمت آمل و دیگر شهرهای مازندران حرکت کنید می‌توانید همین الان برای اجاره ویلا به سایت پینورست سر بزنید و با هر بودجه و سلیقه‌ای که دارید ویلای مناسب خودتان را از بین بهترین اقامتگاه‌های گلچین شده پیدا کنید.

معماری ساده و در عین حال زیبای امامزاده هاشم

بنای امامزاده هاشم با مصالحی مثل سنگ،‌ گچ،‌ آهک و ملاط و به ساده‌ترین شکل ممکن ساخته شده است. این بنا دو گنبد دارد؛ یکی گنبد بیرونی که به‌شکل مخروطی با دو مناره بلند و یکی هم گنبد داخلی که به‌شکل مدور ساخته شده و از جنس سنگ است. گنبد مخروطی شکل در معماری کوهستانی و مخصوصا منطقه دماوند خیلی زیاد به‌چشم می‌‌خورد؛ مثل امامزاده عبدالله در دماوند.

گفتیم که ساخت بنای اصلی در زمان صفویه انجام شده است. امامزاده در زمان شاه عباس اول و با دو رباط سنگی متصل به‌هم ساخته و در دوره‌های بعدی تعمیر و بازسازی شده است. در دوران معاصر هم بخش‌های زیادی برای راحتی زائران و مسافران به بنای اصلی اضافه شده و اینجا را به یک مجموعه کامل تبدیل کرده است. 

در ضلع شمالی امامزاده که به صحن مشرف است رواقی با 7 طاق قوسی‌ شکل ساده قرار دارد. از 4 ورودی ساختمان دو ورودی برای آقایان و دو ورودی برای بانوان استفاده می‌شود. ورودی اصلی که مختص ورود آقایان است درست رو به جاده قرار دارد. این بنا فضای گنبدخانه ندارد و بعد از ورود و عبور از فضایی طاقی شکل وارد فضای حرم می‌شوید.

بیشتر بخوانید: امامزاده صالح تجریش ؛ همه چیزهایی که قبل از رفتن باید بدانید

داخل آرامگاه به‌شکل زیبایی آینه‌کاری شده است. البته حدود 8 سال طول کشیده است تا این آینه‌کاری تمام شود. دو منبت معرق‌شده هم در ضلع شمالی و جنوبی فضای داخلی قرار دارد که جلوه خاصی به فضا داده است.ضریح طلایی رنگ و چهار وجی است و با کتیبه‌های از آیات قرآن در قاب‌های میناکاری‌شده تزیین شده است. داخل ضریح و روی سنگ قبر یک قرآن 200 ساله قرار داده‌اند. البته از اول داخل امامزاده هاشم سنگ قبری وجود نداشت و بعد از بازسازی در آن ساخته شد.

راستی خوب است بدانید که در ورودی بقعه یک صفحه فلزی نصب و رویش درباره نسب امامزاده هاشم نوشته شده است: «حضرت هاشم بن حسن بن یحیی بن حسین بن طباطبا بن ابراهیم بن اسماعیل بن ابراهیم بن حسن مثنی بن حسن مجتبی بن علی بن ابی طالب، نسل ۹ از امام حسن مجتبی علیه السلام».

امکانات امامزاده هاشم

مجموعه امامزاده هاشم امکانات خوبی برای مسافرینی که از اینجا می‌گذرند دارد؛ مثل رستوران،‌ سوپرمارکت،‌ زائرسرایی با 16 اتاق، هزار متر پارکینگ عمومی،‌ اورژانس،‌ بازارچه،‌ نانوایی،‌ امداد‌های جاده‌ای و مخابرات

عکس قدیمی مربوط به زمان قاجار

در محوطه پشت امامزاده محل اسکان خادمان و مدیران بقعه و اتاقی هم به عنوان کشتارگاه قرار دارد. همچنین در فضای باز مقابل ضلع شمالی بقعه رستوران‌ها و مغازه‌های متعدد و در آن سوی جاده، قبرستان امامزاده، ساختمان زائرسرا و مخابرات قرار دارند.

بیشتر بخوانید: پلور ؛ آیا در این روستا گنجی وجود دارد؟

درآمد امامزاده از هر مغازه یا محل درآمد دیگر نیمی صرف بازسازی موقوفه و نیمی دیگر به حساب ادار اوقاف واریز می شود. 

شما تابه‌‌‌حال به درون امامزاده هاشم رفته‌اید یا همیشه فقط در حال عبور از جاده از پشت شیشه‌های ماشین آن را دیده‌اید؟ صفحه فلزی کوچکی که کنار در بقعه قرار دارد را دیدید؟ موافق هستید که آینه‌کاری‌های فضای درونی واقعا زیباست؟ آیا در رستوران اینجا غذا خوردید؟ به دیگران هم پیشنهاد می‌دهید؟ حتما نظر و تجربه خودتان را برای ما بنویسید.

اگر تصمیم دارید که برای سفر بعدیتان برنامه‌ریزی کنید و در مورد محل اقامتتان نگران هستید می‌توانید با رزرو اقامتگاه در پینورست خیال خودتان را راحت کنید. در پینورست بهترین اقامتگاه‌های سرتاسر کشور گلچین شده است و می‌توانید انواع اقامتگاه از کلبه جنگلی و خانه روستایی تا ویلای ساحلی را به‌صورت آنلاین رزرو کنید.

مهدیه نعمتی