آرامگاه عطار نیشابوری ؛ یادبودی برای بزرگ‌مرد ادبیات فارسی

    voted 4 stars voted 4 stars voted 4 stars voted 4 stars voted 4 stars
0نظر
آرامگاه عطار نیشابوری ؛ یادبودی برای بزرگ‌مرد ادبیات فارسی

آرامگاه عطار نیشابوری بنای تاریخی مربوط به قرن نهم هجری است که برای بزرگداشت شیخ عطار نیشابوری بر روی مزار او ساخته شد.  این روزها این آرامگاه به‌عنوان یکی از دیدنی‌های نیشابور در استان خراسان رضوی همه را به سمت خود می‌کشاند.

مولانا که خود یکی از بزرگ‌ترین شاعران پارسی‌گوی تاریخ است در وصف بزرگی و عظمت عطار نیشابوری این‌چنین گفته: 

من آن مولای رومی‌ام که از نطقم شکر ریزد   *   ولیکن در سخن گفتن غلام شیخ عطارم

در این مقاله با ما همراه باشید تا از اسرار زندگی این شاعر بزرگ ایرانی پرده برداریم و کمی در مورد آرامگاه عطار نیشابوری و جزئیات آن برایتان بگوییم.


آرامگاه عطار کجاست؟ مسیر دسترسی و اطلاعات بازدید

همان‌ طور که از اسم آرامگاه مشخص است اینجا از دیدنی‌های تاریخی شهر نیشابور در استان خراسان رضوی است. نیشابور از بزرگ‌ترین شهرهای شمال شرق ایران و بعد از مشهد مقدس دومین شهر پرجمعیت استان خراسان رضوی است. نیشابور نه‌‌تنها در زمینه صنعت حرف‌های زیادی برای گفتن دارد و خصوصا سنگ فیروزه آن در جهان لنگه ندارد؛ بلکه به‌عنوان یکی از مراکز تاریخی مهم کشور هم شناخته می‌شود. یکی از دیدنی‌های معروف نیشابور آرامگاه عطار نیشابوری است که در جنوب شهر این شهر قرار دارد.

فاصله تهران تا نیشابور ۷۷۳ کیلومتر است. اگر از تهران به‌طرف نیشابور حرکت کنید نیازی نیست که حتما به مشهد بروید و از آنجا راهی نیشابور و آرامگاه عطار نیشابوری بشوید. مسیر تقریبا ۹ ساعته از تهران به سمت نیشابور از جاده شماره ۴۴ معروف به جاده مشهد یا همان بزرگراه امام رضا (ع) آغاز می‌شود. این جاده بعد از گذر از شهرهایی مثل سمنان، دامغان، شاهرود و سبزوار در نهایت شمارا به نیشابور خواهد رساند.

آرامگاه عطار نیشابوری

اگر بعد از سفر به مشهد مقدس و زیارت حرم امام رضا (ع) قصد دارید سری هم به دیدنی‌های اطراف پایتخت معنوی کشور خصوصا آرامگاه عطار نیشابوری بزنید مسیر به‌مراتب کوتاه‌تری در پیش خواهید داشت.

از مشهد تا مرکز شهر نیشابور ۱۱۸ کیلومتر مسافت وجود دارد. باید از بزرگراه سلسله الذهب مشهد خودتان را به بزرگراه امام رضا برسانید. در ۳۴ کیلومتری مشهد به پلیس‌راه باغچه در ملک‌آباد خواهید رسید. از ملک‌آباد باید راه بزرگراه مشهد – نیشابور یا همان بزرگراه امام رضا را ادامه دهید و از نیروگاه بادی بینالود، شهر بینالود و کلی روستا عبور کنید تا به نیشابور برسید. روستای دیدنی و حیرت‌انگیز دیزباد هم در همین مسیر قرار گرفته و بد نیست به آنجا هم سر بزنید.

برای سفر به نیشابور می‌توانید از وسایل نقلیه عمومی مثل اتوبوس‌ها و قطار هم استفاده کنید. تا چند سال آینده فرودگاه نیشابور هم تاسیس خواهد شد و می‌توانید از سفر هوایی مستقیم به نیشابور لذت ببرید.

بیشتر بخوانید: دیزباد ؛ روستای عجایب و شگفتی ها

مسیر دسترسی: از مرکز شهر می‌توانید با استفاده از اتوبوس‌های شهری یا تاکسی‌های خطی خودتان را به آرامگاه برسانید. از تاکسی اینترنتی که به‌تازگی در نیشابور راه‌اندازی شده است هم می‌توانید استفاده کنید.

آرامگاه عطار نیشابوری در انتهای خیابان عرفان نیشابور و در نزدیکی آرامگاه خیام قرار گرفته است. برای رفتن به خیابان عرفان کافی است وارد بلوار جمهوری بشوید و در میدان شادیاخ نیشابور به سمت راست بپیچید و راه بلوار خیام را در پیش بگیرید. در میدان فضل نرسیده به آرامگاه خیام باید به سمت راست بپیچید تا کمی جلوتر تابلوی خیابان عرفان را ببینید. به انتهای خیابان عرفان که برسید سرسبزی آرامگاه عطار نیشابوری نظرتان را جلب خواهد کرد.

هزینه بلیط: برای ورود به آرامگاه عطار نیشابوری باید ورودی پرداخت کنید. هزینه ورودی برای گردشگران داخلی ۴۰۰۰ تومان و برای اتباع خارجی۳۰۰۰۰ تومان است. بهتر است برای پرداخت هزینه به جای پول نقد کارت‌بانکی به همراه داشته باشید.

زمان بازدید: آرامگاه عطار نیشابوری معمولا در بیشتر ایام سال به‌جز تاسوعا، عاشورا و رحلت پیامبر از ساعت ۸ صبح تا ۱۱ شب به روی بازدیدکنندگان و علاقه‌مندان ادب و هنر باز است. البته ممکن است در نیمه دوم سال ساعات باز و بسته شدن آرامگاه کمی دستخوش تغییر شوند.

شماره تماس: برای اینکه با اطلاعات کافی به سمت آرامگاه حرکت کنید می‌توانید با شماره ۰۵۱۴۲۲۲۴۵۱۵ تماس بگیرید و هر سوالی که دارید بپرسید.

روی نقشه ببینید!

اگر تصمیم دارید که برای دیدن آرامگاه عطار به نیشابور یا مشهد سفر کنید می‌توانید برای اجاره سوئیت ارزان به سایت پینورست سر بزنید.


معماری آرامگاه عطار نیشابوری

بعد از کشته شدن عطار به دست مغول‌های آدم کش، پیکر او در قبرستانی در حاشیه جنوبی نیشابور به خاک سپرده شد. در ابتدا این قاضی القضاء یحیی بن صاعد بود که مقبره‌ای در محل دفن عطار برای او بنا کرد. این مقبره که در آن زمان‌ها یک اتاق خیلی ساده و کوچک بود تا مدت‌ها به همان شکل باقی ماند.

در دوره تیموریان یعنی قرن نهم هجری قمری وقتی‌ که آرامگاه عطار نیشابوری تنها چند قدم تا تخریب شدن فاصله داشت شخصی به نام امیرعلی شیر نوایی که از وزرای دست‌به‌خیر و نیکوکار سلطان حسین بایقرا بود تصمیم به ساخت آرامگاهی باشکوه برای عطار نیشابوری گرفت. این بنای باشکوه که به گفته مورخان به‌صورت شش‌ضلعی ساخته شده بود در اواخر دوره قاجار چیزی تا نابودی فاصله نداشت.

آرامگاه عطار نیشابوری

در دوره قاجار و زمان حکومت محمدعلی شاه والی خراسان یعنی نیرالدوله که تصمیم برای سفر به مشهد گرفته بود دستور داد تا بنای جدیدی برای آرامگاه عطار ساخته شود؛ اما چون اوضاع مملکت نابه سامان بود و والی به تهران برگشت تصمیم ساخت آرامگاه جدید کنار گذاشته شد. همان بنای قبلی تا دوره پهلوی پابرجا باقی ماند!

در نهایت در دوره پهلوی که چیزی جز یک بنای آجری و رو به تخریب از آرامگاه عطار نیشابوری باقی نمانده بود انجمن آثار ملی ایران تصمیم به بازسازی مجدد آنجا گرفت. کاشی‌کاری‌های فیروزه‌ای زیبا، محوطه سرسبز و دل‌انگیز اطراف آرامگاه، گچ‌کاری‌ها، نقش‌های مینیاتوری و جزئیات ارزشمند آرامگاه عطار نیشابوری که امروز می‌بینیم همگی در آن زمان انجام شده است.

بنای آرامگاه عطار نیشابوری در فروردین‌ ماه 1342 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید و در دهه هفتاد هم کمی مرمت روی آن صورت گرفت.

بیشتر بخوانید: آرامگاه فردوسی ؛ ماجرای پر فراز نشیب مقبره‌ی سرشناس‌ترین شاعر ایرانی

معماری آرامگاه عطار نیشابوری که به همت انجمن آثار ملی ایران مرمت و بازسازی شد یک نمونه بی‌نظیر معماری آرامگاهی در کشور است. دیوار آرامگاه به شکل هشت‌ضلعی در آمد و بر روی آن گنبدی زیبا با کاشی‌های فیروزه‌ای، لاجوردی، سفید و زرد خیره‌کننده قرار گرفته است.

از بیرون آرامگاه متوجه چهار غرفه دورتادور بقعه می‌شوید که همگی به زیبایی کاشی‌کاری شده‌اند و بالای آنها با گچ پوشانده شده است. در رعایت جزئیات کار چیزی از قلم نیفتاده است. برای ورود به آرامگاه چهار درب در نظر گرفته شده است که معمولا یکی از آن‌ها به روی بازدیدکنندگان باز است.

در داخل مقبره به قبر عطار نیشابوری بر خواهید خورد که سنگ آن به‌صورت یک ستون سیاه‌ قرار گرفته است. در پایین آن سنگی به شکل افقی قرار گرفته و گلچینی از بهترین اشعار عطار بر روی آن نوشته شده است. روی در و دیوار داخل مقبره پر از تزئینات زیبا است و اشعار عطار نیشابوری روی بخش‌هایی از دیوارها نقش بسته‌اند.


بخش‌های آرامگاه عطار نیشابوری

فضای سبز اطراف آرامگاه عطار شما را دعوت می‌کند تا علاوه بر بازدید از مقبره کمی هم قدم بزنید و از طبیعت زیبای آنجا لذت ببرید. اگر زیرانداز به همراه داشته باشید می‌توانید در سایه درختان محوطه آرامگاه بنشینید و از طبیعت لذت ببرید. علاوه بر این می‌توانید از کتابخانه آرامگاه کتاب‌های عطار یا هر کتاب دیگری را تهیه کنید و یک گوشه از فضای دنج آرامگاه شروع به خواندن شعر بکنید.

آرامگاه عطار نیشابوری

در محوطه آرامگاه غرفه عرضه‌ سوغات و صنایع‌دستی نیشابور آماده پذیرایی از شما است و اگر دلتان می‌خواهد که صنایع‌دستی نیشابور را از نزدیک ببینید و تهیه کنید بد نیست به این غرفه سر بزنید.

در تقویم کشورمان روز ۲۵ فروردین هر سال به‌عنوان روز بزرگداشت عطار نیشابوری نام‌گذاری شده است. هرساله به مناسبت این روز برنامه‌های مختلفی در محوطه آرامگاه برگزار می‌شوند. هدف از این برنامه‌ها و نمایشگاه‌ها نزدیک کردن هرچه بیشتر مردم به دنیای شعر و ادب فارسی است. در طول این چند سال برنامه‌ها با استقبال خوبی مواجه شده‌اند که جای امیدواری دارد!


داستان زندگی عطار نیشابوری؛ چرا عطار در بین مردم محبوب است؟

عطار نیشابوری واقعا چه کسی بود؟ قصه این شاعر جهانی از کجا شروع شد و به کجا ختم شد؟ داستان زندگی فریدالدین ابو حامد محمد عطار نیشابوری ملقب به عطار نیشابوری از روستای کدکن در اطراف نیشابور شروع شد. تاریخ دقیق تولد و وفات عطار مشخص نیست؛ اما گفته می‌شود که او در سال ۵۴۰ هجری قمری یا ۱۱۴۶ میلادی به دنیا آمده است.

پدر فریدالدین عطار بود و وقتی‌که او بعد از مرگ پدر کار عطاری را ادامه داد به این اسم معروف شد. حرفه عطاری و کاسبی فریدالدین نیشابوری را غرق خود کرده بود تا اینکه روزی درویشی به مغازه او آمد و از او خواست تا چیزی در راه خدا به او بدهد. عطار خواسته او را با حالتی که انگار خدایی وجود ندارد رد کرد. درویش که متعجب شده بود به عطار گفت تو چگونه می‌خواهی جان بدهی؟ عطار در جواب او گفت همان‌ طور که تو می‌میری من هم خواهم مرد! درویش کاسه چوبی که در دست داشت را مثل بالش زیر سر خود قرار داد و در لحظه جان داد.

آرامگاه عطار نیشابوری

وقتی عطار نیشابوری این اتفاق را با چشم خود دید دچار تحول روحی شد و مسیر زندگی او برای همیشه عوض شد و به عرفان و خداشناسی روی آورد. او برای مدتی در محضر عارف رکن‌الدین حاضر شد و از کارهایی که در گذشته انجام داده بود توبه کرد و چند سالی را در حضور این عارف بزرگ به تذهیب نفس و ریاضت کشیدن پرداخت.

بیشتر بخوانید: آرامگاه نادرشاه کجاست؟ ناپلئون ایرانی و فاتح هند را بیشتر بشناسید

او در ادامه به جاهای مختلف سفر کرد و در این سفرها تجربیات بسیار زیادی به دست آورد. نتیجه این تغییر و تحول در زندگی عطار نیشابوری اشعار بسیار زیبا و آثار ارزشمندی بود که منطق‌الطیر و تذکره الاولیا برجسته‌ترین آن‌ها هستند. عطار نیشابوری در زندگی خود به‌جایی رسید که مولوی در توصیف بزرگی او می‌گوید:

هفت شهر عشق را عطار گشت     *     ما هنوز اندر خم یک کوچه‌ایم

در نهایت فریدالدین نیشابوری در سال ۶۱۸ هجری قمری در حمله مغول‌ها به ایران در شهر نیشابور به دست سربازان مغول کشته شد. پیکر او در قبرستانی در اطراف شهر به خاک سپرده شد تا در طول زمان تبدیل به یکی از دیدنی‌ترین آرامگاه‌های کشور بشود.


دیدنی‌های اطراف آرامگاه عطار

آرامگاه خیام

حکیم خیام نیشابوری از فیلسوفان بزرگ ایرانی است که در زمان حکومت سلجوقیان زندگی می‌کرده است. آرامگاه عمر خیام در ابتدای خیابان عرفان قرار دارد. فاصله بین آرامگاه خیام و عطار نیشابوری یک کیلومتر است. آرامگاه خیام نیشابوری ساعت بازدید متفاوت با آرامگاه عطار دارد و هر روز از ساعت ۸ صبح تا ۷ شب باز است.

آرامگاه کمال‌الملک

یکی از دیدنی‌های جذاب محدوده آرامگاه عطار نیشابوری مقبره محمد غفاری معروف به کمال‌الملک، نقاش برجسته و معروف ایرانی است. آرامگاه عطار نیشابوری و کمال الملک تنها چند متر از یکدیگر فاصله دارند. این آرامگاه توسط هوشنگ سیحون طراحی شد و معماری آن با معماری آرامگاه عطار هماهنگ است.

آرامگاه کمال الملک

آرامگاه پرویز مشکاتیان

محال است عاشق موسیقی سنتی ایران باشید و استاد پرویز مشکاتیان را نشناسید! پرویز مشکاتیان از آهنگ‌سازان، موسیقی‌دانان، اساتید دانشگاه و نوازندگان سنتور برجسته ایرانی است که در اردیبهشت سال ۱۳۳۴ چشم به جهان گشود و در شهریورماه ۱۳۸۸ از دنیا رفت. محل دفن این هنرمند نیشابوری در آرامگاه عطار نیشابوری است.


شما تا به حال به نیشابور سفر کرده‌اید؟ آرامگاه عطار را دیده‌اید؟ چه چیزی در مورد معماری این بنا بیشتر از همه نظر شما را به خودش جلب کرد؟‌ حتما نظر و تجربه خودتان را از رفتن به این مکان دیدنی برای ما بنویسید.

افراد زیادی به سفر رفتن و کشف جاهای جدید علاقه دارند. محل اقامت مناسب یکی از دغدغه‌های این افراد است. شما می‌توانید با رزرو اقامتگاه در پینورست خیال خودتان را راحت کنید. انواع مختلف اقامتگاه با کیفیت خوب و قیمت مناسب در این سایت برای شما گلچین شده است.

محمدرضا قاسم شیرازی
بقیه‌ نوشته‌ها

دانشجوی ژنتیک دانشگاه اصفهان - عاشق روانشناسی و نویسندگی
من خستگی ناپذیرم؛ خستگی ناپذیر از سفر کردن، دیدن چیزهای جدید و نوشتن

برچسب ها :

اقامتگاه های همین حوالی

این‌ها رو هم ببینی ضرر نمی‌کنی

نمایش همه
نظرت چی بود؟

نظر خواننده‌ها